• Home
  • Artikel
  • Braindump: Kan ons kiessysteem vervangen worden door online communities?

Braindump: Kan ons kiessysteem vervangen worden door online communities?

Nb. Deze tekst is een braindump die ik enige tijd geleden in 1 ruk schreef. Het kan dus zijn dat er hier en daar wat typo`s/stijl farts in zitten.

Bovenstaande vraag (zie titel) is er een die mij de laatste tijd steeds meer bezighoudt. Vraag me niet om een uitgekristalliseerde theorie over hoe precies. Wellicht dat jullie me daar bij kunnen helpen 😉

Waarom deze vraag?

Mijn interesse voor politiek is – voor zover deze er ooit echt is geweest – de laatste jaren tot een nulpunt gedaald. Ik zie simpelweg niet dat we met behulp van het huidige politieke systeem de vooruitgangen gaan boeken die er nodig zijn. Het beslissingsapparaat is traag en log en echte expertise, efficientie en kwaliteit is op het moment vaak ver te zoeken in veel (semi)overheid-branches.

Tot zover bekende kost. Laten we nu de politiek in zijn huidige vorm even helemaal vergeten en kijken naar de relatief jonge stroming van online communities en dan met name die van de open source communities. In open source communities werken meerdere mensen (soms duizenden) wereldwijd aan een gemeenschappelijk doel (in dit geval vaak het ontwikkelen en verder doorontwikkelen van software). Daarnaast zien we nog vele online communities die ontstaan zijn door gedeelde interesses, expertises of vakgebieden. Kenmerkend voor deze communities is dat iedere community een of meerdere hechte groepen bevat van mensen die vanuit een passie toewerken naar gemeenschappelijke doelen. De grootste drijfveer van mensen om vaak vele uren tijd te steken in het bereiken van deze doelen is vaak het krijgen van respect vanuit de community of het verkrijgen van een voldaan gevoel. Financiele incentives zijn hier “gek genoeg” niet nodig en zouden in veel gevallen juist averrechts werken op het feit dat er enorme hoeveelheden werk belangenloos gestoken worden in het toevoegen van waarde aan de community.

*Tot zover heb ik (uit eigen ervaring) een aantal manieren kunnen observeren waarop online communities waarde aan elkaar en anderen buiten deze community toevoegen:
-Kennis ontwikkeling en kennisdeling
-Software ontwikkeling en openstellen van broncode
-Transparanter maken van dienstverlening en productkwaliteit d.m.v. reviews
-Samenwerken met andere individuen en groepen in online games
-Concurreren met andere indivuduen en groepen in online games
-Entertainment
-Startups helpen (crowdfunding)
-Goede doelen steunen (fietsen, alpe dhuez, etc)

Binnen deze observaties liggen natuurlijk ontelbare verschillende niches, interessegebieden, branches en expertises.

Welnu, als we nu eens uit zouden gaan van de volgende theorie:
“Als ieder mens zich zou bezig houden met activiteiten die dicht bij zijn passie liggen en gericht waarde wil toevoegen aan de gemeenschap dan is het politieke systeem zoals we die in deze vorm hebben niet meer nodig.”

HOE DAN? Hoor ik je vragen. Ja, dat weet ik ook nog niet precies.

Ik kan me bedenken dat je toe kunt werken naar een politieke structuur waarbij er een aantal aandachtsgebieden wordt geformuleerd

In plaats van ieder jaar een aantal stellingen in te vullen die leidt tot een advies uit een stemwijzer ga je nu terug naar de kern. Iedere stemgerechtigde Nederlander mag per aandachtsgebied aandachtspunten formuleren (of kiezen uit een set van bestaande aandachtsgebieden en thema`s). Op deze manier kun je met behulp van software precies zien wat er op welk moment speelt in het land. Niet eenmaal per jaar. Maar continue. Zit je dagelijks in de trein en merk je dat jij en je medereizigers zich iedere dag weer ergeren omdat de wagon smerig is–> pak je mobiel–> aandachtspunt. Op deze manier krijg je inzicht in trending topics die op een bepaald moment het meest actueel zijn.

Zeiken kunnen we natuurlijk allemaal dus het is natuurlijk niet genoeg om ons puur te laten leiden door al het gezanik dat Nederland uitstort. Stap twee is namelijk het koppelen van aandachtsgebieden en thema`s aan vakidioten en mensen met passie voor een aandachtsgebied. Deze match kan komen door persoonlijke ervaringen, werkervaring, achtergrond of wat dan ook. Punt is dat mensen de mogelijkheid krijgen om ook echt invloed te gaan uitoefenen of thema`s die hun dicht bij het hart staan.

Deze kruisverbanden van thema`s en gepassioneerde specialisten zorgen uiteindelijk voor een natuurlijke online selectie binnen de specifieke thema-community, omdat iedereen binnen deze community kan stemmen (+1-en) op opmerkingen die een persoon maakt of kennis die iemand deelt. Dit zorgt ervoor dat diegenen boven komen drijven die weten waar ze het over hebben en ook nog eens echte passie hebben voor de vraagstukken in kwestie (dus geen macht of status als drijfveer hebben). Er daarnaast zullen classificaties nodig zijn om te bepalen wie geschikt is voor bepaalde rollen binnen deze nieuwe structuur.

Gevolg van deze aanpak is dat er een netwerk ontstaat van belangengroepen die zich bezig houden met thema`s waar de leden van de belangengroepen veel affiniteit/binding/passie mee/voor hebben. Iedere groep is daardoor intrinsiek gemotiveerd om zich in te zetten voor deze thema`s en het toevoegen van waarde aan de community in zijn geheel.

Ok, allemaal leuk en aardig zal je denken. Maar hoe kan dit in godsnaam de bestaande politieke structuren vervangen?

Voordat we hier verder op in gaan is het goed om te bekijken wat op elementair niveau nu eigenlijk het doel is van een politiek systeem an sich.
Volgens mij is dat voornamelijk de facilitatie  van welvaart, borging van veiligheid en het bewaken van normen, waarden en volksgezondheid. Dit is natuurlijk geen uitputtelijke categorisatie van belangrijke aandachtsgebieden, maar ik gebruik ze voor nu even bij wijze van voorbeeld.

Welvaart
Hier hebben we het niet alleen over welvaart in de zin van economische vooruitgang. Het begrip welvaart is in mijn ogen vaak te veel gekoppeld aan een perceptie van materialistische vooruitgang. Welvaart is in mijn ogen dat we op een duurzame manier gelukkig kunnen leven en dingen doen waar we blij van worden en tegelijker tijd ook nog eens waarde toevoegen aan het collectief. Deze waarde kan vele vormen hebben en is zeker niet alleen van financiele of materiele aard.(zie ook *). Thema`s die invoed hebben op deze welvaart zoals onderwijs, duurzaamheid, enz vallen dan ook allemaal binnen dit thema.

Veiligheid
Veiligheid is gedefinieerd als apart themagebied. Je zou ook kunnen beredeneren dat veiligheid een voorwaarde voor welvaart is, echter veiligheid overstijgt vaak branches en kan beter benaderd worden vanuit een meer omvattend perspectief (zo valt defensie ook onder veiligheid).
Veiligheid is een randvoorwaarde,  terwijl de creatie van welvaart gaat over ontwikkeling en groei. Vandaar dat deze thema`s hier van elkaar gescheiden zijn. Ontwikkeling en groei op het gebied van veiligheid kan uiteraard wel gevoed worden vanuit alle communities.

Normen en waarden
Een overheid die normen en waarden tracht te bewaren wordt gezien als piepelend, terwijl sociale controle veel effectiever is bij het respecteren van normen en waarden. Een geintegreerde Marrokaan heeft zich de normen en waarden van een collectief eigen gemaakt, omdat hij dat zelf wil, niet omdat de overheid hem een inburgeringscursus heeft laten doorlopen. Online communities hebben een zeer sterk besef aan normen en waarden, te meer omdat binnen een online community reputatie erg belangrijk is. Wanneer je normen en waarden niet respecteert doet dit afbreuk aan je reputatie en dit is wat iedereen wil voorkomen. Normen en waarden vormen net als veiligheid randvoorwaarden voor welvaart. Want als je je onveilig voelt en om je heen een gebrek is aan respect voor normen en waarden dan voel je je niet zo wel, right? Als je niet betrokken bent bij het geheel, dan oefen je automatisch geen invloed uit, waardoor de adaptatie van normen en waarde een vereiste wordt om je belangen te waarborgen.

Volksgezondheid
Dit belangrijke hoofdthema behoeft weinig uitleg en is tevens een randvoorwaarde voor welvaart. Het toegankelijk houden van zorg en voorlichting op het gebied van volksgezondheid is iets wat je op een of andere manier centraal wil blijven regelen omdat privatisering ervoor zorgt dat het draait om winst, in plaats van de best mogelijke zorg bieden. Wanneer mensen met echte passie voor zorg (en dan gaat het zowel voor een bejaardenverzorger als over een hersenchirurg) gezamelijk zouden vormgeven aan oplossingen en vraagstukken zouden vertalen naar praktische aanpakken dan zou de kwaliteit van de gezondheidszorg met sprongen stijgen. Zelfde geldt voor beleid omtrent pharmaceutische industrie en zorgverzekeraars. Als deze partijen als mission statement hadden “de beste zorg mogelijk maken”  in plaats van winstmaximalisatie, dan zag ons land er een stuk anders uit.

Natuur
Vaak een ondergeschoven kindje en dit terwijl wij niet kunnen leven zonder de natuur. Het behouden van onze natuur en in balans leven met onze natuur is eigenlijk de randvoorwaarde der randvoorwaarden. Want zonder natuur geen leven en zonder leven hoeven we ons al helemaal geen zorgen te maken over welvaart.

Er is een constante feedback-loop tussen welvaart en de randvoorwaarden veiligheid, normen en waarden en volksgezondheid. Een hoog niveau van deze randvoorwaarden heeft een positief effect op onze perceptie van welvaart. Daarnaast zijn er binnen het thema welvaart enorm veel subthemas die op hun beurt weer een positieve feedback kunnen geven aan de randvoorwaarden en deze randvoorwaarden verder kunnen ontwikkelen en evolueren.

Model weergave van OSD:
Voordeel van bovenstaand model is dat iedere stemgerechtigde themas kan aandragen (uiteraard op een laagdrempelige manier “as easy as twitter”). Dit zorgt ervoor dat iedereen inspraak heeft op de thema`s die er voor hem of haar voor doen. Op deze manier ben je niet meer gelimiteerd door alleen te kunnen stemmen op een partij waar je het misschien maar voor 30% eens bent met hun programmapunten. Je formuleert eenvoudig zelf de programmapunten.

Deze ingebrachte thema`s en punten worden vervolgens gefilterd door een community binnen het themagebied in kwestie. Op deze manier kan een grote community gezamelijk bepalen welke punten er belangrijk zijn , zowel op korte en middellange (tactisch) en op lange termijn (strategisch). Er ontstaat op deze manier ook een natuurlijke selectie, waardoor mensen met visie en expertise de prioritering vorm geven. Omdat deze mensen naar voren zijn geschoven (respect points) door de massa daarachter is dit een meer zuivere democratische structuur dan die we nu kennen.

Uit de community van ervaringsdeskundigen en experts wordt vervolgens gematched wie op welke gebieden de beste match is. Uiteraard zal hier ook gematcht worden op motivatie en persoonlijke ervaringen/knowhow. Uit deze matches wordt per thema een team afgevaardigden gekozen (max 7 per team) die vervolgens als beleidsbepalers aan de slag gaan.

Bottom line
Het ultieme doel van OSD is om ervoor te zorgen dat mensen werken vanuit passie en er hierdoor voor zorgen dat onze community in zijn geheel vooruit gaat. OSD streeft ernaar om machtsspelletjes en lobby`s te beperken of op te doen lossen. In het ultieme OSD model bestaat welvaart uit het waarborgen van randvoorwaarden waarbinnen iedereen zich kan bezighouden met zijn passies en op deze manier waarde toevoegt aan het collectief en zorgt voor vooruitgang.

Gevolgen?

  • Ondernemende houding en ondernemend gedrag wordt gestimuleerd
  • Adaptatie van normen en waarden is noodzakelijk om invloed uit te kunnen oefenen
  • Betrokkenheid is noodzakelijk om invloed uit te kunnen oefenen
  • De juiste mensen op de juiste plek
  • Waardetoevoeging aan het collectief zonder socialistische toestanden
  • Zeer hoog niveau van transparantie
  • Minder “politiek” bedrijven, meer aanpakken en toewerken naar oplossingen

Invloed op belastingen?
Moeilijk te voorspellen, maar ik kan me goed indenken dat communities door deze nieuwe structuur zelf zorg kunnen dragen voor tal van zaken war normaal veel belastinggeld aan besteed zou moeten worden. Besluitvorming wordt natuurlijker en efficienter en doordat er bestuurd wordt vanuit intrinsieke motivatie worden besluiten zuiverder en minder onderhevig aan machtsblokken of politieke belangen.

Je zou zelfs kunnen denken over manieren om crowdfunding in te zetten om bepaalde initiatieven uit te rollen, waardoor een deel van de financiele middelen die normaal geind worden voor belastingen nu direct gealloceerd worden aan bepaalde aandachtsgebieden.

Gevolgen voor bestaande branches en belangengroepen?
Deze zullen er zeker zijn. Van projectontwikkelaars die overbodig worden tot zorgverzekeraars die niet alleen maar uit meer zijn op winstmaximilisatie. Uiteraard is dit een proces wat niet 1-2-3 effect zal hebben. Feit is echter dat er op deze manier “change from within” mogelijk is. Een dergelijke paradigma shift kan ervoor zorgen dat we gezamelijk ervoor zorgen dat zaken worden aangepakt die daadwerkelijk in ons belang zijn als collectief.